Rusya’nın Sibirya bölgesindeki Şelehov kentinde bulunan Veba Araştırma Enstitüsü’nde yaşanan laboratuvar kazasının ardından 28 yaşındaki bir kadın araştırmacı yaşamını yitirdi. Tehlikeli enfeksiyon şüphesi sebebiyle bölgede geniş çaplı karantina ve sağlık tedbirleri devreye sokulurken, yetkililer vakanın nedeninin araştırıldığını ve durumun kontrol altında tutulduğunu bildirdi.
Rus devlet ajansı TASS tarafından aktarılan olay sonrası harekete geçen Rusya İnsan Sağlığı ve Tüketici Haklarını Koruma Kurumu (Rospotrebnadzor), laboratuvar kazasında çevreye yayılan etkenin kesinleşmediğini duyurdu. Vefat eden çalışanın tıbbi kayıtlarına kaynağı belirlenemeyen zatürre teşhisi işlenirken kurum yetkilileri şu açıklamayı yaptı:
“İrkutsk bölgesi ile İrkutsk ve Şelehov şehirlerindeki sıhhi ve epidemiyolojik durum stabildir”
Kurum, hayatını kaybeden çalışanla bağlantılı olarak “özel önlemlerin” alındığını ve vakanın “etiolojisi (nedeni) bilinmeyen zatürre” olarak kayıtlara geçtiğini ekledi. Sürece dair konuşan komşu Buryatistan Cumhuriyeti lideri Aleksey Tsydenov ise şu ifadeleri kullandı:
28 yaşındaki kadın çalışanın “muhtemelen veba nedeniyle” öldüğünü ifade etmiş, ancak Buryatistan sınırları dahilinde herhangi bir veba salgını bulunmadığını vurgulamıştı.
Bölgede Karantina ve Tıbbi Gözetim Tedbirleri
İrkutsk Valisi İgor Kobzev, Rusya Başhekimi ile gerçekleştirilen acil önleme toplantısının ardından kamuoyunu sakin olmaya davet etti. Kobzev, paylaştığı mesajda toplantının amacını şu sözlerle aktardı:
“bölge sakinlerinden birini etkileyen ve oldukça tehlikeli olduğundan şüphelenilen bir enfeksiyon vakası”
Enstitüye yakın bir noktada bulunan İrkutsk Alüminyum Fabrikası çalışanlarına tedbir amaçlı maske zorunluluğu getirildi. Şirket Direktörü Artem Fominikh iddialara ilişkin olarak şu açıklamada bulundu:
“Tespit edilen tüm yakın temaslılar tıbbi gözetim altındadır. Şu an itibarıyla hiçbirinde hastalık belirtisi görülmemiştir ve laboratuvar test sonuçları negatiftir”
Bölgedeki bağımsız yayın organlarından Liudi Baikala, çalışanın sevk edildiği hastanede yaklaşık 200 kişinin tıbbi gözetim altına alındığını ve kentteki bir doğum merkezinde karantina uygulandığını öne sürdü.
Bulaşma Riski ve Uluslararası Takip
Rospotrebnadzor eski başkanı Gennadiy Onişçenko, söz konusu enfeksiyonun “büyük ihtimalle veba olmadığını, doğrulansa dahi yayılma riski taşımadığını” savundu. Onişçenko, TASS haber ajansına yaptığı açıklamada havaların soğumasının bulaşmayı engelleyeceğini iddia etti.
Solunum yolu ve damlacıklar aracılığıyla insandan insana hızla yayılabilen pnömonik veba vakası, uluslararası kurumların da takibine girdi. ABD Dışişleri Bakanlığı sözcüsü CNN’e yaptığı değerlendirmede şu ifadeleri kullandı:
“Durumu Bulaşıcı Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri (CDC) ve diğer kurumlarımızla birlikte yakından takip ediyoruz. Birçok detay henüz resmi olarak teyit edilmedi. Rus yetkilileri doğru bilgileri hızlı ve şeffaf bir şekilde paylaşmaya teşvik ediyoruz”
Bulaşıcı Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri (CDC), akciğer vebasının yüksek ateş, göğüs ağrısı, öksürük ve solunum yetmezliğiyle ilerleyen ağır bir tablo yarattığına dikkat çekiyor. ABD Sağlık ve İnsani Hizmetler Bakanlığı incelemelerin sürdüğünü belirtirken, Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) hastalığın erken teşhis, antibiyotik ve izolasyon yöntemleriyle tedavi edilebilir olduğunu hatırlatıyor.
